ساخت سوله با ال اس اف (LSF)

ال اس اف (LSF) شامل ورق های کم ضخامت فولادی با پوشش گالوانیزه است که به دلیل سرعت استثنایی در اجرا، هزینه باورنکردنی و مقاومت بسیار بالا در برابر زلزله و شرایط سخت اقلیمی، به یکی از محبوب ترین روش های ساخت و ساز در دنیای مدرن تبدیل شده است. اگر به دنبال جایگزینی هوشمندانه برای سازه های سنگین سنتی هستید، ساخت سوله با سازه ال اس اف یکی از بهترین انتخاب های پیش روی شماست.

صنعت ساخت وساز در دهه های اخیر پیشرفت های چشمگیری داشته است و در این میان، استفاده از سوله سبک به جای سوله های تیرورقی سنتی، تحولی عظیم ایجاد کرده است. سازه های سبک فولادی سرد نورد شده (Light Steel Frame) که به اختصار LSF نامیده می شوند، راهکاری نوین برای ساخت سوله های صنعتی، کشاورزی و تجاری با بالاترین سطح استاندارد هستند.

در این مقاله از شرکت صنعتی بیستون سازه آذران، قصد داریم صفر تا صد مراحل ساخت سوله با ال اس اف، روش های مختلف اجرای آن، مزایا، معایب و شرایط دریافت مجوزهای قانونی را به طور جامع بررسی کنیم. با ما همراه باشید.

سوله ال اس اف (LSF) چیست و چگونه ساخته می شود؟

سازه ال اس اف (LSF) از مقاطع فولادی جدار نازک (Cold-Formed Steel) تشکیل شده است. این مقاطع فولادی با ورق های گالوانیزه پوشش داده می شوند تا در برابر زنگ زدگی، خوردگی و رطوبت مقاومت بسیار بالایی داشته باشند. در فرآیند تولید این سازه ها، ورق های فولادی در دمای محیط (نورد سرد) شکل داده می شوند که این امر باعث افزایش چشمگیر مقاومت تسلیم و سختی فولاد می گردد.

استفاده از این فناوری در سوله سازی به دلیل کاهش وزن نهایی ساختمان و کاهش بار مرده، باعث می شود سازه عملکرد فوق العاده ای در برابر نیروهای جانبی مانند زلزله و طوفان از خود نشان دهد. اسکلت اصلی این سوله ها توسط نرم افزارهای مهندسی پیشرفته با دقت میلی متری طراحی شده و سپس قطعات در کارخانه برش خورده و شماره گذاری می شوند.

چرا ساخت سوله با LSF؟ بررسی نقاط قوت

انتخاب فناوری ال اس اف برای احداث سوله، مزیت های بی شماری را برای کارفرمایان به همراه دارد. در ادامه به مهم ترین مزایای این سیستم اشاره می کنیم:

معایب و محدودیت های سوله ال اس اف

با وجود مزایای فراوان، این سیستم نیز مانند هر روش مهندسی دیگری، دارای محدودیت هایی است که پیش از تصمیم گیری باید به آن ها توجه کرد:

مقایسه سوله ال اس اف با سوله های سنتی (تیرورقی)

برای درک بهتر تفاوت های این سیستم مدرن با روش های قدیمی، در جدول زیر به مقایسه سوله ال اس اف با سازه های سنگین و تیرورقی پرداخته ایم:

انواع روش های طراحی و ساخت سوله LSF

ال اس اف ها به روش های متفاوتی ساخته می شوند که هر کدام نسبت به مدل و طراحی خود، از روند خاصی پیروی می کنند. در سطح جهانی دو سبک عمده برای اجرای این سازه ها وجود دارد:

۱. ساخت سوله از جنس ال اس اف به سبک نیوزلندی (فریم کد)

در سبک نیوزلندی به طور کلی، بیشتر از ۹۰ درصد مراحل اجرای سوله در کارخانه ها توسط دستگاه های هوشمند تولید و برش انجام می شود. این امر سبب افزایش خیره کننده سرعت ساخت و به صفر رسیدن درصد خطای انسانی می گردد.

• مقاومت اقلیمی: معمولاً سازه های نیوزلندی جوابگوی آب و هوای شهرهایی هستند که در فصول سال با بارش شدید باران، برف و گرمای طاقت فرسا روبرو هستند.
• وزن سازه: در سازه های نیوزلندی، اکثراً وزن سازه در هر متر مربع حدود ۶ تا ۱۰ کیلوگرم نسبت به روش کانادایی سنگین تر است که این موضوع به دلیل تراکم بالاتر مقاطع است.
• سهولت در نازک کاری: از دیگر مزایای سازه نیوزلندی این است که در مراحل نازک کاری و اجرای گچ برگ، به دلیل اینکه جای پیچ ها از قبل توسط دستگاه پانچ شده و مقاطع دارای فرورفتگی هستند (Dimpled)، یک سطح کاملاً صاف و بدون بیرون زدگیِ گلِ پیچ ایجاد می شود و دیگر نیازی به پوشش دو لایه گچ برگ نخواهید داشت.
• طراحی سقف: در روش نیوزلندی حتی در سقف های صاف نیز از خرپا (سازه شبکه ای مثلثی شکل) استفاده می شود که یکپارچگی بالایی به سقف می دهد. همچنین بادبندها به صورت پنل های یکپارچه ساخته می شوند.

۲. ساخت سازه از جنس ال اس اف به سبک کانادایی

در این روش، پس از طراحی سازه، مقاطع بنا بر ضخامت تعیین شده در کارخانه به صورت نورد سرد تولید شده و به شکل پروفیل های خطی به محل اجرای پروژه ارسال می شوند.

• مونتاژ کارگاهی: در روش کانادایی، برش کاری دقیق و مونتاژ نهایی سازه بر عهده نصاب LSF در محل پروژه است. اگرچه در این روش احتمال خطای انسانی کمی بالاتر است، اما انعطاف پذیری بالایی دارد.
• انعطاف پذیری در تغییرات معماری: حسن بزرگ سازه های کانادایی این است که چنانچه در حین اجرای پروژه تصمیم به تغییرات داخلی از جمله تغییر در پارتیشن بندی و جداکننده ها بگیرید، مهندس سازه و نصاب بسیار راحت تر می توانند این تغییرات را اعمال کنند.
• ساختار سقف و مهاربند: در سازه کانادایی بر خلاف روش نیوزلندی، از سازه جویست (تیرچه فولادی) به صورت دوبل برای سقف استفاده می شود. همچنین سیستم مهاربندی جانبی متفاوت است و در سازه کانادایی عموماً از بادبندهای خطی و ضربدری (تسمه ای) استفاده می گردد.

مراحل صفر تا صد ساخت سوله ال اس اف

برای آشنایی بیشتر شما با فرآیند احداث این سازه های مدرن، مراحل اجرایی را گام به گام بررسی می کنیم:

1. طراحی مهندسی و مدل سازی: ابتدا مهندسان طراح با استفاده از نرم افزارهای تخصصی مانند FrameCAD، نقشه سه بعدی سوله را طراحی کرده و بارهای باد، برف و زلزله را محاسبه می کنند.
2. اجرای فونداسیون: به دلیل سبکی سوله LSF، فونداسیون آن معمولاً از نوع نواری یا گسترده با عمق کم اجرا می شود. در این مرحله انکربولت ها (Anchor Bolts) با دقت بالا در بتن جایگذاری می شوند.
3. تولید قطعات در کارخانه: اطلاعات نرم افزار مستقیماً به دستگاه های رول فرمینگ ارسال شده و ورق های گالوانیزه برش، پانچ و فرم داده می شوند.
4. نصب اسکلت فولادی: قطعات کدگذاری شده به محل پروژه منتقل شده و نصابان بر اساس نقشه، دیوارها و خرپاهای سقف را روی زمین مونتاژ کرده و سپس بر روی فونداسیون برپا می کنند.
5. اجرای پوشش سقف و دیوارها: در این مرحله پوشش های خارجی نصب می شوند. بسته به کاربری سوله، نحوه محاسبه دیوار سوله و متریال به کار رفته (مانند ساندویچ پانل، فایبرسمنت یا ورق های رنگی) متفاوت خواهد بود.
6. تاسیسات و عایق بندی: به دلیل وجود فضای خالی در بین مقاطع استاد (Stud) و رانر (Runner)، عبور لوله های تاسیسات و کابل های برق به راحتی انجام می پذیرد. همچنین از پشم سنگ یا پلی اورتان برای عایق بندی حرارتی و صوتی استفاده می شود.

دریافت مجوزها و محاسبات قانونی احداث سوله LSF

می دانیم که مراحل ساخت سوله به دو بخش اجرایی و اداری تقسیم بندی می شوند. مهم ترین وجه بخش اداری، اخذ مجوزهای قانونی از مراجع ذی ربط است. اخذ این اجازه نامه ها برای احداث هر سازه ای، چه در داخل شهرک های صنعتی و چه برای ساخت سوله در زمین کشاورزی کاملاً ضروری است.

۱. جواز تاسیس (موافقت اصولی)

این سند گام اول برای شروع فعالیت قانونی است. جواز تاسیس بر اساس پرسشنامه هایی که توسط کارفرما تکمیل می شود، صادر می گردد. این مجوز در واقع بیانگر پیش بینی ظرفیت تولید، نوع محصول یا گروه تولیدی با توجه به منطقه احداث است.

برای دریافت این مجوز باید به سازمان مربوطه مراجعه کنید. به عنوان مثال:

• سوله های تولیدی و صنعتی: سازمان صنعت، معدن و تجارت (صمت)
• سوله های کشاورزی، دام و طیور: وزارت جهاد کشاورزی
• سوله های تولید مواد غذایی و دارویی: وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو

صدور مجوز تاسیس سوله در مناطق آزاد نیز بر عهده سازمان مسئول همان منطقه آزاد می باشد.

۲. جواز بهره برداری

پروانه یا جواز بهره برداری سندی است که پس از اتمام کامل مراحل ساخت سوله، نصب ماشین آلات و انجام تولید آزمایشی صادر می شود. برای اخذ این پروانه، باید تاییدیه و گواهی های لازم را از سازمان های نظارتی دریافت کنید، از جمله:

• سازمان حفاظت محیط زیست
• سازمان بهداشت، درمان و آموزش پزشکی
• سازمان منابع طبیعی و آبخیزداری
• اداره کار، تعاون و رفاه اجتماعی (جهت ایمنی محیط کار)

لزوم دریافت پروانه و جواز ساخت سوله

اخذ مجوزهای ساختمانی و پروانه های بهره برداری مزایای بسیار مهمی برای کارفرما دارد:

• ساخت و ساز قانونی: جلوگیری از مشکلات قضایی، جریمه های سنگین شهرداری یا بخشداری و خطر تخریب سازه.
• تسهیلات بانکی: با داشتن پروانه های معتبر، امکان بهره مندی از وام های کلان بانکی و تسهیلات دولتی که به فعالیت های تولیدی و صنعتی اختصاص می یابد، فراهم می شود.
• بیمه حوادث: با داشتن مجوزهای قانونی، تمامی کارگران و عوامل دخیل در ساخت و ساز به صورت سیستمی تحت پوشش بیمه حوادث ساختمانی قرار می گیرند.
• نظارت مهندسی: حضور ناظرین قانونی در محل احداث باعث می شود سازه بر اساس استانداردهای دقیق ایمنی و فنی ساخته شود که این امر به صرفه جویی در هزینه های ناشی از اجرای غلط کمک شایانی می کند.

کاربردهای گسترده سوله سبک ال اس اف

انعطاف پذیری بالای سیستم LSF باعث شده تا در طیف وسیعی از صنایع مورد استفاده قرار گیرد. از مهم ترین کاربردهای این سیستم می توان به موارد زیر اشاره کرد:

• صنعت مرغداری: احداث سوله سبک مرغداری با سیستم ال اس اف به دلیل قابلیت عایق بندی فوق العاده بالا، باعث کاهش شدید تلفات طیور در فصول سرد و گرم سال شده و راندمان تولید را افزایش می دهد.
• صنعت دامپروری: سرعت بالا در ساخت سوله سبک دامداری و قابلیت شستشوی آسان محیط به دلیل پوشش های گالوانیزه، این سازه ها را برای نگهداری دام ایده آل کرده است.
• کارگاه ها و کارخانجات صنعتی: استفاده به عنوان سوله پیش ساخته صنعتی سبک برای تولیدی های کوچک و متوسط، انبارها، سردخانه ها و سالن های مونتاژ.
• کمپ های کارگاهی و ساختمان های اداری: ساخت سریع دفاتر اداری مهندسین در پروژه های بزرگ عمرانی.

سوالات متداول (FAQ)

در این بخش به پرتکرارترین سوالات شما در رابطه با ساخت سوله ال اس اف پاسخ داده ایم:

عمر مفید سوله های LSF چقدر است؟

به دلیل استفاده از ورق های فولادی گالوانیزه با لایه محافظ زینک، این سازه ها در برابر رطوبت، زنگ زدگی و موریانه کاملاً مقاوم هستند. عمر مفید سازه های ال اس اف در صورت طراحی و اجرای استاندارد، بالغ بر ۶۰ الی ۱۰۰ سال تخمین زده می شود.

آیا هزینه ساخت سوله با ال اس اف ارزان تر از روش سنتی است؟

بله، در بیشتر موارد سیستم LSF اقتصادی تر است. اگرچه ممکن است قیمت فولاد گالوانیزه در کیلوگرم گران تر باشد، اما به دلیل وزن بسیار کمتر فولاد مصرفی، کاهش شدید هزینه های فونداسیون، عدم نیاز به ماشین آلات سنگین نصب، و سرعت بالای بهره برداری (بازگشت سریع سرمایه)، در نهایت هزینه تمام شده پروژه بسیار مقرون به صرفه تر خواهد بود.

سازه ال اس اف تا چه ابعادی (دهانه و ارتفاع) قابل اجراست؟

سیستم خالص LSF معمولاً برای سوله هایی با ارتفاع کمتر از ۸ متر و دهانه هایی تا حدود ۱۵ متر کارایی عالی دارد. برای سوله با دهانه ها و ارتفاعات بسیار بزرگتر، مهندسان بیستون سازه از ترکیب این سیستم با سازه های خرپایی، لوله ای یا تیرورقی استفاده می کنند تا نیاز کارفرما به طور کامل برطرف شود.

آیا امکان جابجایی سوله ال اس اف پس از نصب وجود دارد؟

یکی از ویژگی های منحصر به فرد سازه های LSF، اتصالات پیچ و مهره ای (Bolt & Nut) آن هاست. این یعنی شما می توانید در صورت نیاز، سوله را دمونتاژ (باز) کرده و در مکان دیگری مجدداً آن را مونتاژ کنید.